Napięcie nerwowe

33Zmniejszenie napięcia nerwowego już po osiągnięciu pewnego stanu stresu nie jest łatwe. O wiele więcej bywa ludzi bezradnych wobec życia pełnego stresu, niż niewolników alkoholu. Poza tym zwykły odpoczynek wcale nie jest w tym wypadku wszechstronnym lekarstwem. Należy zachować właściwy stosunek między okresami pracy i odpoczynku. Pamiętać trzeba o tym, iż każdy człowiek ma własne, swoiste zapotrzebowanie na odpoczynek i pracę. Dla czynnego człowieka nie jest odpoczynkiem leżenie w łóżku bez ruchu przez cały dzień. Z biegiem lat większość ludzi potrzebuje coraz więcej odpoczynku, jednakże proces starzenia się nie u każdego przebiega z jednakową szybkością. Wielu wartościowych ludzi, którzy jeszcze wiele mogliby dać z siebie społeczeństwu, doprowadzono do choroby i przedwczesnego postarzenia się przez to, że ich zmuszono do przerwania czynnej pracy zawodowej w czasie, gdy rzeczywista zdolność do pracy była jeszcze bardzo duża. Rozwijające się na tym tle schorzenie psychosomatyczne jest tak powszechne, że nadano mu nawet osobną nazwę „choroby rencistów”. Nieustanna praca przy braku jakiejkolwiek rozrywki jest z pewnością szkodliwa dla każdego — dla starego i dla młodego. Co jednak jest pracą, a co rozrywką? Łowienie ryb może być odpoczynkiem dla inżyniera pracującego w produkcji, a ciężką pracą dla zawodowego rybaka. Pierwszy z nich dla rozrywki może łowić ryby, drugi jednak musi robić coś innego lub po prostu odpocząć.