Tłok lodowy

47Tłok lodowy tworzy się zimą zarówno u wybrzeży Grenlandii, jak i na otwartym Morzu Arktycznym, gdzie utrzymuje się 4-5 lat, osiągając grubość 3 – 5 m, zanim ciśnienie lodów nie pokruszy go na krę, często spiętrzoną, w wysokie wały. Omawianą krę Prąd Wschodniogrenlandzki unosi ku południowi. Dryf ten, nazywany przez Duńczyków storis — wielki lód, utrudnia, a nawet uniemożliwia przez cały rok dostęp statków do wschodnich wybrzeży wyspy. W maju i czerwcu u południowo-wschodnich wybrzeży strefa tłoku lodowego ma szerokość ok. 185 km. Tłok lodowy swoje maksimum osiąga w październiku w rejonie Scoresby Sund, w styczniu koło przylądka Farvel, a w lutym, koło Qaqortoq (Juliane-hab). W lipcu tłok lodowy przerzedza się na skutek topnienia u wybrzeży południowo-zachodnich i w sierpniu zazwyczaj znika zupełnie. Niekiedy jednak resztki tłoku lodowego docierają z Prądem Zachodniogrenlandzkim aż po Nuk, pomieszane z niewielkimi górami lodowymi lodowców dolinnych cielących się w fiordach południowej i południowo-zachodniej Grenlandii. U zachodnich wybrzeży lód morski ścina powierzchnię morza jeszcze w kwietniu w zachodniej części Cieśniny Davisa i w Zatoce Baffina na północ od Ausiait (Egedesminde). Bardziej południowy odcinek wybrzeża, od Pamiut (Frederikshab) po Manitsoą (Sukkertoppen), dostępny jest dla statków przez cały rok. Dopiero latem, począwszy od maja, a niekiedy dopiero od lipca, całe wybrzeże zachodnie po Zatokę Melville’a dostępne jest aż do grudnia, chociaż liczba gór lodowych wzrasta tam począwszy od zatoki Disko.