Wyobraźnia

13Znakomicie ułatwia i rozszerza możliwości wykorzystywania dewiacji do odprężenia psychicznego wrażliwa, indywidualna wyobraźnia ludzka, korzystająca ze wszystkich dziedzin sztuki — poezji, literatury, plastyki, muzyki, a także otaczającej nas przyrody. Jan Szczepański, wybitny socjolog, określa znaczenie wyobraźni m.in. w ten sposób: „Wyobraźnia może łamać każdą konwencję, każdą regułę… Sztukę zawsze uważałem za najlepszy wyraz indywidualności. Po prostu tworzenie własnego świata, wywoływanie z nicości duchów i nadawania im trwania na zawsze, nadawanie im kształtów zrodzonych z indywidualności twórcy stanowi to, co w sztuce uważam za rzecz główną. Wyobraźnia przy takim ujęciu… jest dosłownie oknem na inny świat, w którym dzieła sztuki, czy ich elementy istnieją niezależnie od twórcy, a jego siła twórcza polega na umiejętności otwarcia tego okna. ..Dla zwykłego zjadacza chleba obcowanie z poezją, czy literaturą innego rodzaju, jest doświadczeniem działania cudzej wyobraźni, jest korzystaniem z okien otwartych przez kogoś innego, na świat zamknięty dla mnie bez cudzej pomocy. Jest to wchodzenie do rzeczywistości niematerialnej, lecz obiektywnej, bardzo trwałej, w której uśmiech Mony Lizy i fortele Zagłoby stają się dla wielu realniejsze niż działalność sąsiadów. Sztuka wzbogaca mój świat realny, i ten materialny, i ten wyobrażony.